LEVEL 2 · ΕΝΕΡΓΕΙΑ → ΠΛΗΘΩΡΙΣΜΟΣ → ΕΠΙΤΟΚΙΑ
Από ένα στενό στη Μέση Ανατολή μέχρι το κόστος του χρήματος
Δεν υπάρχει ένα μαγικό κουμπί που συνδέει το Ορμούζ με ένα στεγαστικό δάνειο. Υπάρχει όμως μια αλυσίδα. Και αυτή την εβδομάδα είδαμε αρκετούς κρίκους της να ενεργοποιούνται ταυτόχρονα.
Τι ξέρουμεΗ ροή ενέργειας πιέζεται σε περισσότερα από ένα σημεία και η ΕΚΤ αύξησε τα επιτόκια στις 10/9.
Τι δεν ξέρουμεΠόσο θα κρατήσουν οι διαταραχές και πόσο από το ενεργειακό κόστος θα περάσει τελικά σε κάθε οικονομία.
Γιατί μας αφοράΕνέργεια, μεταφορές και κόστος παραγωγής μπορούν να κρατήσουν τον πληθωρισμό ψηλότερα και για περισσότερο.
Το διάγραμμα χωρίς τον θόρυβο των αριθμών
Η αλυσίδα μετάδοσης
Δεν δείχνει ότι κάθε κρίκος προκαλεί μηχανικά τον επόμενο. Δείχνει τον βασικό μηχανισμό που παρακολουθούν αγορές και κεντρικές τράπεζες.
1 · Διαταραχή σε Ορμούζ / αγωγούς / Bab el-Mandeb↓
2 · Ακριβότερη ή πιο αβέβαιη μεταφορά ενέργειας↓
3 · Πίεση σε καύσιμα, μεταφορές και κόστος παραγωγής↓
4 · Πιθανή επίδραση στον γενικό πληθωρισμό↓
5 · Κεντρικές τράπεζες κρατούν ή αυξάνουν τα επιτόκια↓
6 · Ακριβότερος δανεισμός για νοικοκυριά και επιχειρήσεις
Στις 10 Σεπτεμβρίου η ΕΚΤ αύξησε τα τρία βασικά της επιτόκια κατά 25 μονάδες βάσης και ανέφερε ρητά ότι η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή συνεχίζει να δημιουργεί πληθωριστικές πιέσεις.
Γιατί τα choke points έχουν τόσο μεγάλη ισχύ
Η αγορά ενέργειας δεν είναι μόνο παραγωγή. Είναι και μεταφορά. Ένα βαρέλι που υπάρχει αλλά δεν μπορεί να περάσει από το κατάλληλο στενό, αγωγό ή λιμάνι δεν βοηθά άμεσα τον καταναλωτή που το χρειάζεται. Γι’ αυτό η ταυτόχρονη πίεση σε Ορμούζ, σαουδαραβικές διαδρομές και Bab el-Mandeb έχει μεγαλύτερη σημασία από ένα μεμονωμένο επεισόδιο.
Πώς το διαβάζουν διαφορετικά
Κεντρικές τράπεζεςΚοιτούν αν η ακριβή ενέργεια θα περάσει και σε άλλες τιμές και θα κρατήσει τον πληθωρισμό πάνω από τον στόχο.
Ενεργειακή ασφάλειαΤο πρόβλημα δεν είναι μόνο η ποσότητα πετρελαίου αλλά η ανθεκτικότητα ολόκληρου του δικτύου μεταφοράς και διύλισης.
ΝοικοκυριάΗ επίδραση μπορεί να εμφανιστεί σε καύσιμα και μεταφορές αλλά και έμμεσα μέσω ακριβότερου δανεισμού.
ΕπιχειρήσειςΑκριβότερη ενέργεια και χρήμα μπορούν να συμπιέσουν επενδύσεις και περιθώρια κέρδους ταυτόχρονα.
LEVEL 2 · EBOLA → ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ → ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ
Γιατί μια επιδημία γίνεται δυσκολότερη όταν εξελίσσεται μέσα σε πόλεμο
Η Ebola είναι υγειονομική κρίση. Όμως ο τρόπος με τον οποίο εξαπλώνεται και αντιμετωπίζεται εξαρτάται και από το περιβάλλον γύρω της. Στην ανατολική ΛΔ Κονγκό αυτό το περιβάλλον είναι εξαιρετικά δύσκολο.
Το μέγεθος6.757 επιβεβαιωμένα κρούσματα και 3.267 θάνατοι στη ΛΔ Κονγκό έως 7/9.
Η προσοχήΟ crude CFR ήταν 48,3% — πολύ υψηλός, αλλά δεν είναι ατομική «πιθανότητα θανάτου» για κάθε μόλυνση.
Το περιβάλλονΑνασφάλεια, ένοπλη σύγκρουση και εκτοπισμός δυσκολεύουν πρόσβαση, ιχνηλάτηση και έγκαιρη φροντίδα.
Πρώτα, τι σημαίνει το 48,3%
Ο WHO μιλά για crude case fatality ratio: το ποσοστό των καταγεγραμμένων επιβεβαιωμένων κρουσμάτων που είχαν καταλήξει μέχρι τη συγκεκριμένη ημερομηνία. Είναι σωστό να πούμε ότι «σχεδόν ένας στους δύο επιβεβαιωμένους ασθενείς έχει πεθάνει». Δεν είναι σωστό να μετατρέψουμε αυτό το ποσοστό σε βεβαιότητα για κάθε άνθρωπο που μολύνεται.
Τι είναι το Ituri και γιατί έχει σημασία
Το Ituri, όπου βρίσκεται το επίκεντρο της επιδημίας, είναι μια περιοχή που εδώ και χρόνια ζει με ένοπλες συγκρούσεις. Στην ευρύτερη ανατολική ΛΔ Κονγκό δρουν πολλές ένοπλες ομάδες και μεγάλοι πληθυσμοί αναγκάζονται συχνά να εγκαταλείπουν τα σπίτια τους. Στις γειτονικές περιοχές του Kivu, η σύγκρουση με το M23 έχει προσθέσει ακόμη μεγαλύτερη αστάθεια.
Αυτό δεν σημαίνει ότι ο πόλεμος «προκαλεί» την Ebola. Σημαίνει ότι κάνει πολύ δυσκολότερη την αντιμετώπισή της.
Ένοπλη ανασφάλεια↓
Μετακινήσεις και εκτοπισμός πληθυσμών↓
Δυσκολότερη πρόσβαση σε υγειονομικές υπηρεσίες↓
Καθυστερημένη διάγνωση και δυσκολότερη ιχνηλάτηση↓
Δυσκολότερος έλεγχος της μετάδοσης
Υπάρχει και περιφερειακός κίνδυνος
Η επιδημία δεν περιορίζεται από διοικητικά σύνορα. Ο WHO επισημαίνει ότι τα ανεπίσημα περάσματα και η έντονη μετακίνηση ανθρώπων μπορούν να διευκολύνουν τη διασυνοριακή εξάπλωση. Έχουν ήδη καταγραφεί εισαγόμενα περιστατικά εκτός ΛΔ Κονγκό.
Τρεις φακοί για την ίδια κρίση
Δημόσια υγείαΠροτεραιότητα είναι γρήγορη ανίχνευση, απομόνωση, ασφαλής φροντίδα και παρακολούθηση επαφών.
Ανθρωπιστική κρίσηΟ εκτοπισμός, η επισιτιστική ανασφάλεια και οι αδύναμες υπηρεσίες υγείας αυξάνουν την ευαλωτότητα.
Περιφερειακή ασφάλειαΗ σύγκρουση και τα πορώδη σύνορα δυσκολεύουν τον συντονισμό μεταξύ περιοχών και χωρών.
LEVEL 2 · ΚΡΙΣΙΜΑ ΟΡΥΚΤΑ → ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΙΣΧΥΣ
Η Ευρώπη ξέρει τι χρειάζεται. Το δύσκολο είναι να το χτίσει.
Η στρατηγική για κρίσιμες πρώτες ύλες δεν κρίνεται από το πόσα projects χαρακτηρίζονται «στρατηγικά», αλλά από το αν θα χρηματοδοτηθούν, θα αδειοδοτηθούν και θα βρουν θέση σε μια πραγματική βιομηχανική αλυσίδα.
Το σχέδιοΗ ΕΕ θέλει περισσότερη εξόρυξη, επεξεργασία και ανακύκλωση εντός ή κοντά στην ευρωπαϊκή οικονομία.
Το εμπόδιο23 από τα 60 επιλεγμένα projects προειδοποίησαν για προβλήματα ρευστότητας, αγοράς ή αδειοδοτήσεων.
Το διακύβευμαΧωρίς παραγωγική ικανότητα, η στρατηγική αυτονομία μένει περισσότερο πολιτικός στόχος παρά πραγματικότητα.
Ένα κοίτασμα δεν είναι αλυσίδα εφοδιασμού
Γεωλογικό κοίτασμα↓
Χρηματοδότηση και άδειες↓
Εξόρυξη↓
Επεξεργασία / διύλιση↓
Μεταφορές και βιομηχανικοί πελάτες↓
Μπαταρίες, δίκτυα, άμυνα, τεχνολογία
Γιατί η Κίνα παραμένει στο κέντρο της συζήτησης
Η συγκέντρωση της επεξεργασίας πολλών κρίσιμων ορυκτών σε λίγες χώρες — και ειδικά στην Κίνα — σημαίνει ότι η Ευρώπη δεν μπορεί απλώς να «βρει άλλο ορυχείο». Πρέπει να αναπτύξει ή να εξασφαλίσει και τα ενδιάμεσα στάδια που μετατρέπουν το μετάλλευμα σε βιομηχανικό υλικό.
Πού διαφέρουν οι προσεγγίσεις
ΕΕΔίνει βάρος στη διαφοροποίηση, στην εγχώρια ικανότητα και σε στρατηγικές συνεργασίες.
ΑγοράΈνα project πρέπει να είναι χρηματοδοτήσιμο και να έχει αγοραστές, όχι μόνο πολιτική στήριξη.
Chatham HouseΗ πλήρης αποσύνδεση από την Κίνα δεν είναι ρεαλιστική· μεγαλύτερη αξία έχει η κατανόηση και η μείωση συγκεκριμένων ευαλωτοτήτων.
Χώρες παραγωγοίΗ νέα ζήτηση μπορεί να τους δώσει μεγαλύτερη διαπραγματευτική ισχύ — ειδικά αν προσθέσουν επεξεργασία και αξία τοπικά.
